Administrazio kontratuetan hizkuntza baldintzak aplikatzea erabaki zuten erakundeek haien konpromisoa berretsi dute

Estatuaren abokatuak errekurtsoa aurkeztu du Anoetak eta Lezok hartutako erabakiaren aurka. Euskararen ofizialtasuna legedian jasota egon arren, legedia bera praktikan jartzean oztopoak jartzen zaizkio hizkuntzaren normalizazioari, Maren Belastegi Uemako lehendakariaren arabera. Gipuzkoako udal gehiagori dei egin die Aldundiak, administrazio kontratuetako hizkuntza irizpideak modu bateratuan aplikatzeko. Aldundia enpresariekin bilduko da aurki, hizkuntza-baldintzen inguruko zehaztasunak argitzeko eta aukera berrien berri emateko.

Gipuzkoako 37 udalek, Gipuzkoako Foru Aldundiak, Urola-Kosta mankomunitateak eta Udalerri Euskaldunen Mankomunitateak (Uema) administrazio kontratuetan hizkuntza irizpideak modu bateratuan aplikatuko zituztela urtarrilean iragarri ondoren, Estatuaren abokatuak auzitegietan helegiteak aurkezteari ekin dio. Lezoko eta Anoetako udalek dagoeneko jaso dituzte helegiteok. Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiak tramiterako onartu ditu. Horrez gain, agiriak auzitegira gaztelaniaz bidaltzeko eskatu die.

Estatuak euskara normalizatzeko oztopo horiek jarri arren, hartutako norabidean jarraitzeko konpromisoa azaldu dute Aldundiko, Uemako eta udaletako ordezkariek gaur prentsaurrekoan. Maren Belastegi Uemako lehendakariaren esanetan, “euskararen ofizialtasuna legedian jasota egon arren, legea bera praktikan jartzen dugunean, oztopoak jartzen dizkigute”. Kanpotik ezarritako injerentziarik ez dutela onartzen esan du, “geure burua gobernatzeko ahalmena aldarrikatzen dugu”.

Helegitearekin oso kritiko azaldu da Uemako lehendakaria. Herritarrenganako eta euskaldunenganako errespetu falta erakusten duela salatu du. Izan ere, estatuaren abokatuak zuzeneko informazioa eskatu beharrean hasieratik jarri du ekimen hau epaitegien bidean.

Zenbait alderdiren jokaera agerian gelditu dela adierazi du Belastegik, euskararen aldeko adostasun politiko faltsua erakusten dutelako, “ez baitute euskararen garapen praktikorik nahi”.

Babesa eta elkartasuna

Uemak elkartasuna erakutsi die helegitea jaso duten eta jaso dezaketen udal guztiei. Zigor Etxeburua Gipuzkoako Foru Aldundiko euskara zuzendariak ere babesa eskaini die. “Bidelagun izango gaituzue”, esan du.

Estatuak jartzen dituen oztopoen gainetik, euskara normalizateko burujabetasuna aldarrikatu du. “Gipuzkoako herri erakundeok berretsi nahi dugu hizkuntza-politika burujabea erabaki eta ezartzeko dugun hautua, euskara berreskuratzea eta garatzea ziurtatuko duena”, adierazi du. “Euskaraz bizi izateko behar ditugun neurriak adostu, erabaki eta ezarriko ditugu. Hasitako bidea ez dugu utziko”.

Horrexegatik, ekimenaren garrantzia nabarmendu du, eta dei egin die Gipuzkoako beste udal batzuei ere bat egin dezaten, kontratazioetan hizkuntza irizpideak modu bateratuan aplikatzeko.

Etxeburua, gainera, enpresekin bilduko dela iragarri du, hizkuntza irizpide bateratuen inguruko informazioa ez ezik, jarduteko modu berri horrek dakartzan aukera berrien inguruko informazioa ere emateko.

Lezo, lehen helegitea

Estatuaren abokatuak Lezoko Udalak hartutako erabakiaren kontra jo zuen lehenik. Gobernu Batzordeak erabakia urtarrilaren 22an hartu bazuen, apiril hasieran EAEko Auzitegi Nagusiak helegitea bidali zuen Lezora. “Iruditu zitzaigun Udalak euskararen normalizazioan eta euskaraz lan egiteko tresna bat izan zitekeela, eta horregatik onartu genuen. Gure sorpresa izan zen, legez hartua dagoen proposamena izanik, halako errekutsoa jasotzea”, adierazi du Mikel Arruti Lezoko zinegotziak.

“Beste behin ere, euskaraz bizitzeko, euskara eskubideak bermatzeko garaian, beste errekurtso bat, beste oztopo bat gehiago jarri digute”, adierazi du.

Anoeta, kezkatuta

Helegiteak kezka sortu du Anoetako udalean. “Eskaera kezkaz eta harriduraz hartu dugu, eta kezka eta harridura horiek mahaiaren bueltan gauden eragileekin konpartitzen ditugu”, adierazi du Pedro Estangak, Anoetako alkateak. Udalak erabakia hartu eta handik oso gutxira iritsi zen helegitea.

“Duela hilabete batzuk egoki iruditu zitzaigun udalak kontratatutako enpresei ere euskararekin lotutako baldintzak jartzea. Gure helburu nagusia zen enpresa horiek herritarrekin dituzten idatzizko zein ahozko harremanetan euskara baztertuta ez egotea eta horixe jakinarazi genien anoetar guztiei udal-aldizkariaren bidez”, azaldu du Anoetako alkateak

Anoetako Udalak historikoki erabaki batzuk hartu izan ditu euskararen erabilera sustatzeko asmoz: biztanleen %70 baino gehiago euskalduna izanik, Ueman sartu zen, euskara zerbitzua ere sortu zuten, eta Udalerrian Euskara Biziberritzeko Plan Nagusi bat egin eta onartu zuten.

Euskararen aldeko erabakiak hartu izan ditu Anoetak. “Horren isla dira azken hamar urteetan onartu eta garatutako erabilera planak. Horregatik gaude, besteak beste, Kontseiluak 2010ean egin zuen neurketaren sailkapeneko bigarren postuan”, adierazi du Estangak. Kontseiluaren ekimen honek udaletako hizkuntza-politikak neurtzea zuen helburu.